અમદાવાદ: દેશભરની જાહેર ક્ષેત્રની બેંકોમાં આજે સેવાઓ ખોરવાઈ ગઈ છે. યુનાઇટેડ ફોરમ ઓફ બેંક યુનિયન્સ (UFBU) દ્વારા આપવામાં આવેલા દેશવ્યાપી હડતાળના એલાનને પગલે ગુજરાત સહિત સમગ્ર ભારતમાં બેંકિંગ કામકાજ પર માઠી અસર પડી છે. મુખ્યત્વે ‘ફાઈવ ડે વર્કિંગ’ એટલે કે પાંચ દિવસના કામકાજના સપ્તાહની માંગણીને લઈને કર્મચારીઓ રસ્તા પર ઉતર્યા છે.
શા માટે યોજાઈ રહી છે આ Bank Strike Today?
બેંક યુનિયનો લાંબા સમયથી તમામ શનિવારે રજા જાહેર કરવાની માંગ કરી રહ્યા છે. માર્ચ 2024માં ઇન્ડિયન બેંક્સ એસોસિએશન (IBA) અને યુનિયનો વચ્ચે થયેલા 12માં દ્વિપક્ષીય કરારમાં આ મુદ્દે સહમતી સધાઈ હતી, પરંતુ સરકાર દ્વારા હજુ સુધી તેનું સત્તાવાર નોટિફિકેશન બહાર પાડવામાં આવ્યું નથી. યુનિયનોનું કહેવું છે કે જો પાંચ દિવસનું સપ્તાહ અમલી બને તો કર્મચારીઓ દરરોજ 40 મિનિટ વધુ કામ કરવા તૈયાર છે. 23 જાન્યુઆરીએ લેબર કમિશનર સાથેની મંત્રણા નિષ્ફળ રહ્યા બાદ આ હડતાળ અનિવાર્ય બની હતી.
ગ્રાહકો માટે મુશ્કેલીનો પહાડ: સતત ચોથા દિવસે કામકાજ બંધ નોંધનીય છે કે 24 જાન્યુઆરીએ ચોથો શનિવાર, ૨૫મીએ રવિવાર અને 26 જાન્યુઆરીએ પ્રજાસત્તાક પર્વની જાહેર રજા હતી. આમ, સતત ત્રણ દિવસના વિરામ બાદ આજે બેંકો ખુલે તે પહેલા જ હડતાળ પડતા ગ્રાહકોને ભારે હાલાકી ભોગવવી પડી રહી છે.
કઈ સેવાઓને અસર: રોકડ જમા-ઉપાડ, ચેક ક્લિયરિંગ, પાસબુક અપડેટ અને લોન સંબંધિત કામગીરી સંપૂર્ણપણે પ્રભાવિત થઈ છે.
ડિજિટલ ટ્રાન્ઝેક્શન: SBI, બેંક ઓફ બરોડા અને યુનિયન બેંક જેવી સંસ્થાઓએ એડવાઈઝરી જારી કરીને ગ્રાહકોને નેટ બેંકિંગ, UPI અને ATM સેવાનો ઉપયોગ કરવા વિનંતી કરી છે. જોકે, હડતાળ લાંબી ખેંચાતા અનેક વિસ્તારોમાં ATMમાં રોકડની અછત સર્જાવાની ભીતિ સેવાઈ રહી છે.
ખાનગી બેંકોમાં કામકાજ યથાવત જાહેર ક્ષેત્રની બેંકો (PSBs) માં તાળાબંધી જેવી સ્થિતિ છે, ત્યારે HDFC, ICICI અને એક્સિસ બેંક જેવી ખાનગી ક્ષેત્રની બેંકોમાં કામકાજ સામાન્ય રીતે ચાલી રહ્યું છે. ખાનગી બેંકના કર્મચારીઓ આ હડતાળમાં જોડાયા નથી, જેના કારણે કોર્પોરેટ સેક્ટરને આંશિક રાહત મળી છે.
નિષ્ણાંતોનો મત અને આગામી વ્યૂહરચના આર્થિક વિશ્લેષકોના મતે, એક દિવસની બેંક હડતાળથી કરોડો રૂપિયાના ક્લિયરિંગ અટકી જાય છે, જેની સીધી અસર વેપાર-ઉદ્યોગ પર પડે છે. ગુજરાત ચેમ્બર ઓફ કોમર્સના સૂત્રો જણાવે છે કે, “સતત રજાઓને કારણે વેપારીઓના પેમેન્ટ અટવાયા છે, જે અર્થતંત્ર માટે ચિંતાનો વિષય છે.”
હવે આગળ શું?
બેંક યુનિયનોએ ચીમકી આપી છે કે જો સરકાર વહેલી તકે પાંચ દિવસના સપ્તાહનું નોટિફિકેશન જારી નહીં કરે તો આગામી સમયમાં આંદોલન વધુ ઉગ્ર બનાવવામાં આવશે. બીજી તરફ, નાણાં મંત્રાલય આ બાબતે ગંભીરતાથી વિચારણા કરી રહ્યું હોવાના અહેવાલો છે. હાલ પૂરતું, સામાન્ય જનતાએ બેંકિંગ કાર્યો માટે ડિજિટલ પ્લેટફોર્મ પર જ નિર્ભર રહેવું પડશે. ગ્રાહકોએ આગ્રહ રાખવો જોઈએ કે તેઓ મહત્વના નાણાકીય વ્યવહારો માટે બેંક શાખાની મુલાકાત લેતા પહેલા ઓનલાઇન સ્ટેટસ તપાસી લે.
